Plutonizm, wulkanizm i trzęsienia Ziemi 

Plutonizm, wulkanizm i trzęsienia Ziemi 

szkoła ponadpodstawowa

geografia

klasa 1

Autor:  Katarzyna Kaczmarek


Temat: Plutonizm, wulkanizm i trzęsienia Ziemi 

https://pixabay.com/pl/photos/nowa-zelandia-wulkan-krater-3018634/

 

Podczas tej lekcji:

  1. Poznasz rodzaje procesów wewnętrznych.
  2. Dowiesz się, czym jest wulkanizm i plutonizm. 
  3. Będziesz potrafił opisać, w jaki sposób procesy wewnętrzne  wpływają na kształtowanie powierzchni Ziemi.

 

Na początku obejrzyj krótki filmik wprowadzający w temat: 

Już znasz podstawowe pojęcia. Popatrz, jakie intruzje magmatyczne mogą pojawić się we wnętrzu Ziemi: 

Najważniejsze pojęcia, które powinieneś zapamiętać to:  

Batolit – masy skalne we wnętrzu Ziemi na znacznej głębokości 

Lakkolit – wybrzuszenie magmy do góry (jak kapelusz) 

Lopolit – wybrzuszenie magmy do dołu 

Dajka – żyła przecinająca warstwy skalne 

Sill – żyła biegnąca równolegle wzdłuż warstw skalnych 

 

  1. Wulkanizm– poniżej krótkie zestawienie i schematy jak wyglądają poszczególne typy wulkanów.
Eksplozywny  Efuzywny  Stratowulkan 
Gwałtowna erupcja (wybuch)  Spokojna erupcja  Gwałtowne erupcje przeplatane spokojnymi wylewami magmy 
Mayon na Filipinach  Mauna Loa na Hawajach  Etna we Włoszech 
Strome stoki, niewielki rozmiar  Łagodne stoki, rozległe stożek  Stożek dużych rozmiarów 
ze stromymi stokami 

 

 

 Żeby utrwalić sobie pojęcia związane z wulkanizmem, rozwiąż quiz: https://learningapps.org/watch?v=pu58kfwaa20

Gdzie występują wulkany? Jak wygląda erupcja?  Obejrzyjcie film o Neapolu! 

A tutaj film o Stromboli –

 

 

Ognisty Pierścień Pacyfiku  to skupiska wulkanów wokół wybrzeży Pacyfiku – są to obszary aktywne sejsmicznie. 

Wulkany występują najczęściej w miejscach pęknięć tektonicznych na kontynentach  oraz tam, gdzie magma jest w stanie przebić cienką skorupę oceaniczną (plamy gorąca). 

Trzęsienia Ziemi to drgania skorupy ziemskiej wywołane nagłym przesuwaniem się mas skalnych. Popatrz tutaj, jak przebiega ten proces: 

Siłę trzęsienia odnotowujemy w skali Richtera.  

Skutkami tego procesu są: 

  • Ofiary śmiertelne 
  • Zniszczenia budynków i infrastruktury 
  • Powstanie tsunami (fale, które zalewają wybrzeże). 

Mam nadzieję, że dowiedziałeś się chociaż trochę o procesach zachodzących we wnętrzu Ziemi.  

 Dla nauczyciela:

Realizacja podstawy programowej:

V Litosfera: związek budowy wnętrza Ziemi z tektoniką płyt litosfery, procesy wewnętrzne i zewnętrzne kształtujące powierzchnię Ziemi i ich skutki, skały. Uczeń:  wyjaśnia przebieg głównych procesów wewnętrznych prowadzących do urozmaicenia powierzchni Ziemi (ruchy epejrogeniczne, ruchy górotwórcze, wulkanizm, plutonizm, trzęsienia ziemi);

 

   

 .